Czy i jak pre-, pro- i postbiotyki mogą pomóc chorym z IBD?
Choroby zapalne jelit (IBD) to grupa schorzeń obejmująca zarówno wrzodziejące zapalenie jelita grubego (UC), jak i chorobę Leśniowskiego-Crohna (CD), których częstość występowania na całym świecie wzrosła w ostatniej dekadzie1 . U osób dotkniętych tymi chorobami dochodzi do nawracającej i przewlekłej postaci, charakteryzującej się patologiczną aktywacją układu odpornościowego i przewlekłym stanem zapalnym przewodu pokarmowego (GI), co poważnie zaburza jego funkcjonowanie. Wśród typowych objawów IBD można wyróżnić krwawienie, biegunkę, ból brzucha oraz tzw. objawy pozajelitowe, do których należą bóle stawów, manifestacje skórne i zaburzenia ze strony centralnego układu nerwowego o typie depresji czy zaburzeń lękowych. Zarówno w przypadku CD, jak i UC, zapalenie jelit wiąże się z naruszeniem integralności i funkcji bariery jelitowej.
Nieswoiste choroby zapalne jelit (IBD), w tym choroba Leśniowskiego-Crohna (CD) i wrzodziejące zapalenie jelita grubego (WZJG), należą do grupy chorób przewodu pokarmowego. Przebiegają z okresami aktywności i remisji. Etiologia IBD nie jest w pełni poznana. Obecnie kraje zachodnie charakteryzują się szybkim wzrostem zapadalności na IBD, wahającą się od 12 do 26 na 100 000 osób. Ze względu na objawy choroby, oprócz leczenia farmakologicznego i operacyjnego, prawidłowe odżywianie i suplementacja są bardzo ważnym aspektem wspierającym podstawową terapię1,2,3.
Choroba Leśniowskiego-Crohna oraz wrzodziejące zapalenie jelita grubego (WZJG) charakteryzują się nie tylko podobnymi objawami, takimi jak zmęczenie, biegunka i ból brzucha, lecz także przewlekłym stanem zapalnym przewodu pokarmowego o podłożu immunologicznym oraz nakładającymi się czynnikami ryzyka, takimi jak predyspozycje genetyczne, czynniki immunologiczne i środowiskowe oraz zaburzenia mikrobioty jelitowej4. Nieswoiste zapalenia jelit (NZJ) często prowadzą do powikłań, w tym problemów kostnych, zakrzepicy i objawów pozajelitowych. W ciągu ostatnich dwóch dekad zaobserwowano spadek częstości kolektomii w przypadku WZJG, a zabiegi są wykonywane wcześniej. Czynniki wpływające na kolektomię obejmują płeć męską, rozpoznanie zapalenia całej okrężnicy, młodszy wiek oraz obecność objawów pozajelitowych5-7.
Chcesz przeczytać więcej?
Pełna treść artykułu, wraz z załącznikami do pobrania, dostępna jest dla prenumeratorów czasopisma, po zalogowaniu się.
O autorze
dr n. med. Igor Łoniewski
czytam artykułyLekarz, pracownik naukowy Zakładu Badań Biochemicznych Pomorskiego Uniwersytetu Medycznego w Szczecinie. Autor licznych prac naukowych, podręczników, artykułów edukacyjnych i popularnonaukowych z zakresu farmakologii i leków pochodzenia naturalnego, mikrobioty i probiotyków. Współtwórca marki Sanprobi – lidera na rynku probiotyków w Polsce. Współtwórca nowoczesnego laboratorium badającego kompleksowo mikrobiotę oraz jej metabolom. Lider jednej z grup roboczych w ramach międzynarodowego projekt Imminent Disease Prediction and Prevention at the Environment Host Interface (IMMEDIATE), mającego na celu ocenę funkcjonowania osi dieta-mikrobiom-immunometabolizm. Badania są realizowane dzięki wsparciu fi nansowemu z Unii Europejskiej w ramach programu HORYZONT 2022. W projekcie uczestniczy 12 instytucji, w tym m.in. Uniwersytet Medyczny Charite w Berlinie, Instytut Max-Delbrueck z Berlina, Instytut Weizmann z Izraela, Imperial College z Londynu.