Wapń odgrywa istotną rolę w profilaktyce oraz przebiegu klinicznym raka jelita grubego1,2. Dowody epidemiologiczne wskazują na istotny efekt ochronny wapnia z diety, szczególnie pochodzącego z produktów mlecznych3,4,5. Skuteczność suplementacji jest jednak zmienna i zależna od genotypu oraz stężenia witaminy D6,7.
Post przerywany (intermittent fasting, IF) wzbudza coraz większe zainteresowanie jako potencjalne uzupełnienie terapii onkologicznej. W ostatnich latach pojawiły się zarówno badania przedkliniczne sugerujące możliwe działanie przeciwnowotworowe, jak i pierwsze badania kliniczne oceniające wpływ interwencji opartych na poście na tolerancję leczenia, parametry metaboliczne i jakość życia pacjentów. Jednocześnie temat ten budzi istotne kontrowersje kliniczne, szczególnie w kontekście ryzyka niedożywienia, sarkopenii i kacheksji nowotworowej. Obecny stan wiedzy nie pozwala traktować postu przerywanego jako standardowego elementu leczenia wspomagającego w onkologii, jednak dane biologiczne i metaboliczne uzasadniają dalsze badania nad tym zagadnieniem.
Resweratrol wykazuje szereg korzystnych właściwości biologicznych, w tym działanie przeciwutleniające, przeciwzapalne oraz przeciwnowotworowe. Jego zastosowanie w terapii nowotworowej budzi rosnące zainteresowanie, szczególnie ze względu na zdolność modulowania cyklu komórkowego, indukcję apoptozy oraz wspomaganie działania chemioterapii i radioterapii. Niemniej jednak niska biodostępność i ograniczona stabilność resweratrolu stanowią istotne wyzwania w jego praktycznym zastosowaniu klinicznym, co skłania do poszukiwania nowych metod dostarczania tego związku do tkanek nowotworowych.
Radioterapia, choć stanowi podstawową metodę leczenia nowotworów, wiąże się z licznymi działaniami niepożądanymi, które mogą wpływać na stan odżywienia pacjenta. Odpowiednie przygotowanie żywieniowe przed terapią, indywidualizacja diety w trakcie leczenia oraz monitorowanie diety po zakończeniu radioterapii mają kluczowe znaczenie w poprawie skuteczności leczenia, minimalizowaniu powikłań i wspieraniu rekonwalescencji.
Nowotwory głowy i szyi są istotnym problemem klinicznym w Polsce i na świecie. Dotyczą grupy nowotworów narządów jamy ustnej, wargi, gardła, zatok obocznych nosa, jamy nosa, gruczołów ślinowych oraz ucha. Wśród nowotworów głowy i szyi najczęściej spotykanym typem histologicznym jest rak płaskonabłonkowy1. Leczenie nowotworów głowy i szyi obarczone jest wysoką toksycznością w związku z tym interwencja żywieniowa jest nieodłącznym jej elementem.
Od lat mamy świadomość, że żywienie chorych było często niezbilansowane i niskiej jakości, co pokrywa się z wnioskami zawartymi w raporcie Najwyższej Izby Kontroli z 2018 roku o żywieniu w szpitalu, którego najważniejszy i najbardziej zatrważający wniosek brzmi: „System ochrony zdrowia nie gwarantuje prawidłowego żywienia pacjentów w szpitalach”2.
W związku z rosnącą liczbą zachorowań na nowo- twory poszukujemy nowych sposobów na ich skuteczniejsze leczenie. Jedną z metod jest znalezienie naturalnych rozwiązań wspomagających leczenie oraz zmniejszających ryzyko chorób nowotworowych. Wśród składników o takim działaniu jest m.in. likopen.
Włączenie do diety pacjenta żywności specjalnego przeznaczenia medycznego stanowi pierwszą metodę interwencji z zakresu leczenia żywieniowego. Decyzję o jej rozpoczęciu podejmuje się w sytuacji, w której pacjent nie jest w stanie pokryć swojego zapotrzebowania na składniki pokarmowe, spożywając dietę tradycyjną, doustną, bądź gdy taki sposób odżywiania jest dla niego niewystarczający. Podstawową zaletą żywności specjalnego przeznaczenia medycznego jest jej skład oraz niewielka objętość, co znajduje zastosowanie zwłaszcza w przypadku chorych ze zmniejszonym apetytem.
Pierwszym krokiem opieki nad każdym pacjentem objętym leczeniem onko- logicznym powinno bezwarunkowo być wdrożenie odpowiedniego odżywia- nia. Wyniki badań naukowych u pacjentów nie pozostawiają wątpliwości, że fundamentem skutecznego, czyli zgodnego z genetyką i fizjologią organizmu człowieka odżywiania są wyższe tłuszcze budulcowe.