person_addDołącz loginZaloguj się
Facebook Instagram

Kwasy omega-3 we wsparciu masy mięśniowej i redukcji powikłań terapii u pacjentów onkologicznych

Przewlekły stan zapalny sprzyja katabolizmowi białek mięśniowych, prowadząc do utraty masy i siły mięśniowej oraz pogorszenia tolerancji leczenia u pacjentów onkologicznych. Kwasy tłuszczowe omega-3 (EPA i DHA) mogą modulować ten proces, wspierając stan odżywienia i ograniczając wybrane powikłania terapii.


Charakterystyka pacjenta onkologicznego

Pacjenci onkologiczni to grupa osób zróżnicowana pod względem wieku, stanu zdrowia i przebiegu choroby, łączy ich jednak wspólna potrzeba kompleksowej opieki medycznej, psychologicznej i żywieniowej. Choroba nowotworowa powoduje w organizmie przewlekły stan zapalny, który jest wynikiem aktywacji układu odpornościowego. Prowadzi to do zwiększonego wytwarzania substancji prozapalnych, takich jak interleukina 6 (IL-6) oraz czynnik martwicy nowotworów alfa (TNF-α, Tumor Necrosis Factor alpha) i skutkuje zwiększonym zapotrzebowaniem na energię, nasilonym rozpadem białek i tkanki mięśniowej oraz utratą tkanki tłuszczowej. Mediatory stanu zapalnego oddziałują również na ośrodkowy układ nerwowy, zaburzając regulację apetytu poprzez hamowanie neuropeptydu Y (NPY), który fizjologicznie pobudza łaknienie. Stan zapalny w obrębie mózgu zaburza równowagę pomiędzy sygnałami pobudzającymi łaknienie a tymi, które je hamują. Prowadzi to do przewagi mechanizmów odpowiedzialnych za zmniejszenie apetytu. Co więcej, nasilona aktywność neuroprzekaźników i hormonów stresu sprzyja długotrwałemu zahamowaniu odczuwania głodu. W praktyce klinicznej przekłada się to na trudności w realizacji zaleceń żywieniowych i pogłębianie ryzyka niedożywienia. Dodatkowo lokalizacja guza oraz działania niepożądane leczenia onkologicznego sprzyjają niezamierzonej utracie masy ciała. Osłabienie organizmu wynikające z tych procesów może negatywnie wpływać na tolerancję leczenia, jego skuteczność oraz ogólne rokowanie pacjenta1,2.

Rycina 1. Cytokiny prozapalne w kacheksji nowotworowej na podst. [2]

Znaczenie prawidłowego odżywiania w terapii onkologicznej Prawidłowe odżywianie odgrywa kluczową rolę w utrzymaniu stanu odżywienia, zachowaniu masy mięśniowej oraz wspieraniu funkcjonowania układu odpornościowego. Liczne problemy żywieniowe u pacjentów onkologicznych mogą wynikać zarówno z samej choroby nowotworowej, jak i z działań niepożądanych stosowanych terapii onkologicznych (leczenia chirurgicznego, radioterapii, leczenia...

Chcesz przeczytać więcej?

Pełna treść artykułu, wraz z załącznikami do pobrania, dostępna jest dla prenumeratorów czasopisma, po zalogowaniu się.


O autorze

mgr Urszula Oskwarek

czytam artykuły

Dietetyk kliniczny, absolwentka Akademii Leczenia Żywieniowego POLSPEN oraz członek Polskiego Towarzystwa Żywienia Pozajelitowego, Dojelitowego i Metabolizmu. Na co dzień pracuje w Narodowym Instytucie Onkologii im. Marii Skłodowskiej-Curie, oddział w Krakowie, gdzie specjalizuje się w kompleksowej opiece żywieniowej nad pacjentami onkologicznymi. Jej główne obszary działalności to przygotowanie chorych do leczenia (prehabilitacja), opieka okołooperacyjna oraz konsultację w zakresie żywienia dojelitowego i pozajelitowego. W swojej pracy koncentruje się na poprawie jakości życia pacjentów poprzez indywidualnie dostosowaną terapię żywieniową