Udostępnij:
Diagnostyka i leczenie nieswoistych chorób zapalnych jelit (IBD)
Nieswoiste choroby zapalne jelit (IBD), obejmujące przede wszystkim rzodziejące zapalenie jelita grubego oraz chorobę Leśniowskiego-Crohna, to przewlekłe schorzenia o podłożu immunologicznym, które prowadzą do nawracającego stanu zapalnego przewodu pokarmowego. Ich obraz kliniczny obejmuje m.in. biegunkę, ból brzucha, krwawienia z przewodu pokarmowego oraz utratę masy ciała, a rozpoznanie wymaga połączenia badań laboratoryjnych, histopatologicznych, endoskopii i obrazowania. Kluczowym celem współczesnego leczenia jest nie tylko kontrola objawów, ale przede wszystkim trwałe wygaszenie procesu zapalnego i zapobieganie uszkodzeniom jelit.
Dwie choroby, jeden wspólny mianownik
Pod pojęciem nieswoistych chorób zapalnych jelit, czyli IBD, kryją się przede wszystkim dwie jednostki: wrzodziejące zapalenie jelita grubego (WZJG) oraz choroba Leśniowskiego-Crohna (CD). Obie mają przewlekły, nawrotowy przebieg i obie wynikają z nieprawidłowo podtrzymywanego stanu zapalnego w przewodzie pokarmowym. Różnią się jednak tym, gdzie i jak ten stan zapalny się rozwija. Co istotne, IBD nie ogranicza się wyłącznie do jelit : chorobie mogą towarzyszyć objawy pozajelitowe, takie jak zapalenia stawów, zmiany skórne czy dolegliwości oczne, wynikające z uogólnionej aktywacji układu immunologicznego.
WZJG dotyczy praktycznie wyłącznie jelita grubego. Proces zapalny obejmuje głównie błonę śluzową, zwykle zaczyna się w odbytnicy i szerzy się ku górze w sposób ciągły. Choroba Crohna zachowuje się inaczej: może wystąpić w każdym odcinku przewodu pokarmowego, od jamy ustnej po odbyt, ma charakter odcinkowy, „skaczący”, i obejmuje całą ścianę jelita. To właśnie dlatego w CD częściej obserwujemy przetoki, ropnie i zwężenia.
Z punktu widzenia praktyki klinicznej to ważne rozróżnienie. WZJG częściej daje obraz krwawień z dolnego odcinka przewodu pokarmowego i ciągłych zmian w kolonoskopii. Crohn częściej wiąże się z bólami brzucha, chudnięciem, zmianami okołoodbytniczymi i powikłaniami strukturalnymi.
Chcesz przeczytać więcej?
Pełna treść artykułu, wraz z załącznikami do pobrania, dostępna jest dla prenumeratorów czasopisma, po zalogowaniu się.
O autorze
